Bedensel & Bilişsel Müdahale Programı (BBMP) Nedir?
Bedensel & Bilişsel Müdahale Programı (BBMP), çocuğun dikkat, öz-düzen ve duygusal farkındalık becerilerini geliştirmeyi hedefleyen bütüncül bir terapi yöntemidir.
Program, beynin öğrenme süreçleriyle bedensel farkındalık arasındaki güçlü ilişkiyi temel alır.
Yani yalnızca “zihinsel” değil, aynı zamanda bedensel uyarılma düzeyini dengeleyerek dikkat sistemini yeniden düzenlemeyi hedefler.
Neden “Bedensel ve Bilişsel” Birlikte?
Araştırmalar, dikkat eksikliği, dürtüsellik ve kaygı gibi durumlarda çocuğun yalnızca düşünsel olarak değil, fizyolojik olarak da zorlandığını göstermektedir.
Bu nedenle BBMP, hem zihni hem bedeni aynı anda aktive eden bir yaklaşımdır:
- Bedensel bölüm, nefes, denge, ritim, gevşeme ve hareket egzersizleriyle çocuğun sinir sistemini düzenler.
- Bilişsel bölüm, dikkat, hafıza, planlama ve problem çözme becerilerini güçlendiren görevler içerir.
Bu iki alan eş zamanlı olarak çalıştırıldığında, çocuğun odaklanma kapasitesi artar ve davranış düzenleme daha kalıcı hâle gelir.
Programın Kapsamı
BBMP, nörogelişimsel temelli bir yapılandırılmış müdahale programıdır.
Aşağıdaki dört temel alan üzerine kurulur:
- Dikkat ve odaklanma:
Görsel–işitsel dikkat oyunları, görev tamamlama ve hata fark etme egzersizleriyle dikkat süresi artırılması hedeflenir. - Beden farkındalığı:
Nefes, postür ve kas kontrolü çalışmaları çocuğun kendi bedenini tanımasını sağlar. - Bilişsel esneklik ve planlama:
Sıralama, strateji geliştirme, problem çözme oyunlarıyla düşünme süreçleri güçlendirmeyi hedefler. - Duygusal regülasyon:
Gevşeme teknikleri ve farkındalık uygulamalarıyla stres tepkileri azaltılır, öz-kontrol becerisi gelişir.
BBMP Nasıl Uygulanır?
Program genellikle bireysel ya da küçük grup seansları şeklinde yürütülür.
Bir oturum ortalama 40–50 dakika sürer ve her oturumda bedensel ve bilişsel etkinlikler dengeli biçimde yer alır.
Her çocuk için başlangıçta bir ölçme ve değerlendirme yapılır; dikkat profili, duygusal regülasyon seviyesi ve bedensel farkındalık düzeyi belirlenir.
Ardından kişiye göre hedefler oluşturulur.
12 Oturumluk Program Yapısı
BBMP, ortalama 12 haftalık bir süreçte yapılandırılır:
- 1–2. oturum: Tanışma, değerlendirme ve hedef belirleme
- 3–10. oturum: Bedensel & bilişsel beceri geliştirme çalışmaları yapılır
- 11–12. oturum: Genelleme, kazanım takibi ve aile yönelik geri bildirimler verilir
Bu süreç boyunca çocuğun yalnızca dikkatine odaklanılmaz; bedenini tanımayı, duygularını fark etmeyi ve zorlandığında kendini nasıl sakinleştireceğini de öğrenmesi hedeflenir.
Evde Uygulanabilecek Destekler
Programın etkisinin kalıcı olması için aileye de küçük egzersiz önerileri verilir:
- Nefes egzersizleri: 4 saniye nefes al – 4 saniye tut – 6 saniye ver döngüsü.
- Ritim çalışmaları: El çırpma veya ayak vuruşuyla ritmi takip etme.
- Farkındalık oyunları: “Vücudunda şu anda hangi kas gergin?” gibi sorularla bedensel farkındalık oluşturma.
- Kısa dikkat oyunları: Fark bulma, eşleştirme, sıralama görevleri.
Günde yalnızca 10–15 dakikalık tekrar, çocuğun nörolojik kazanımlarını güçlendirir.
Gevşeme ve Duygusal Regülasyon
Her seansın sonunda çocuğa gevşeme ve sakinleşme teknikleri öğretilir.
Bu teknikler, parasempatik sinir sistemini aktive ederek bedeni “dinlenme ve toparlanma” moduna geçirir.
Basit örnekler:
- Derin nefes sayma (nefes alırken 1–2–3, verirken 1–2–3–4 sayma)
- Kasları sıkarak–gevşeterek bedeni tanıma
- Göz kapalı imgeleme egzersizleri
Bu uygulamalar, özellikle sınav veya öfke anlarında çocuğun kendini regüle etmesine yardımcı olur.
Program Sonrası Kazanımlar
Bilimsel çalışmalar, BBMP uygulanan çocuklarda:
- Dikkat süresinde artış,
- Dürtüsel davranışlarda azalma,
- Planlama ve hafıza becerilerinde gelişim,
- Duygusal tepkilerde denge,
- Özgüven ve öz-farkındalıkta artış görüldüğünü göstermektedir.
SIKÇA SORULAN SORULAR
BBMP programı nedir, kapsamı nedir?
Bedensel & Bilişsel Müdahale Programı (BBMP), çocuğun dikkat, beden farkındalığı ve duygusal düzen becerilerini aynı anda geliştiren bütüncül bir yaklaşımdır.
Hem hareket hem düşünme süreçlerini düzenleyerek beynin odaklanma kapasitesini güçlendirir.
12 oturumlu yapı nasıl işler?
Program genellikle 12 hafta sürer ve her oturum 40–50 dakika arasında yapılır.
İlk oturumlar değerlendirme, orta bölüm beceri geliştirme, son oturumlar ise genelleme ve kazanım takibine ayrılır.
Evde egzersiz destekleri nelerdir?
Aileye kısa nefes, denge ve farkındalık egzersizleri ile dikkat oyunları önerilir.
Günde 10–15 dakikalık tekrarlar, seanslarda öğrenilen becerilerin kalıcılığını sağlar.
Gevşeme teknikleri nasıl uygulanır?
Nefes sayma, kas-gevşetme ve basit imgeleme çalışmalarıyla çocuk bedenini fark etmeyi ve sakinleşmeyi öğrenir.
Bu teknikler, stres anlarında kendini düzenleme becerisini artırır.
Program sonrası kazançlar neler?
Program sonunda dikkat süresi, öz-kontrol ve planlama becerileri gelişir.
Çocuk kendini daha iyi ifade eder, kaygı azalır ve akademik motivasyon belirgin şekilde artar.
